Tôi đi thẳng ra chợ, bước chân rần rật trên mặt đường trải nhựa nóng hừng hực. Đầu óc tôi trống rỗng nhưng trong lòng là một khối căm hận cuồn cuộn. Mười hai tiếng đứng máy mỗi ngày, những đêm thức trắng kiệt sức trong xưởng may khu công nghiệp, những đầu ngón tay sần sùi chai sạn vì dầu máy… tất cả những hy sinh đó tôi dành trọn cho gia đình này. Tôi tự nhủ mình chịu khổ một chút để chồng con bớt vất vả, để nhà cửa ấm êm.

Vậy mà kẻ ở nhà “nấu cơm, giặt đồ” lại rảnh rỗi đến mức mang cả người đàn bà khác về nhà, ân ân ái ái ngay trên chiếc sofa mà tôi phải tăng ca suốt ba tháng trời mới chắt chiu mua được!

Nhìn bọc mắm tôm đen xì, nồng nặc mùi thối rữa cùng túi bột ớt đỏ tươi trong tay, tôi nở một nụ cười chua chát. Tôi không ghen tuông vô lối, không gào khóc như một kẻ thất bại. Với những kẻ chà đạp lên mồ hôi nước mắt của người khác, sự trừng phạt phải đủ tàn nhẫn và thấm đía.

Tôi quay trở lại căn nhà cấp bốn. Tiếng cười đùa khúc khích bên trong vẫn chưa dứt. Tôi cố nén cơn run rẩy của đôi bàn tay, nhẹ nhàng vặn nắm cửa.

“Rắc.”

Cánh cửa mở tung. Ánh sáng gắt gao của buổi trưa chiếu thẳng vào phòng khách.

Chồng tôi – gã đàn ông tên Nam – cùng ả hàng xóm tên Tuyết giật bắn người. Tuyết vẫn đang ngồi chễm chệ trên đùi Nam, tay quàng qua cổ hắn, chiếc áo thun xộc xệch. Cả hai trố mắt nhìn tôi như thấy ma giữa ban ngày.

– Em… Sao em lại về giờ này?! – Nam hốt hoảng, vội vàng đẩy Tuyết ra khiến ả ngã chổng gọng xuống sàn. Mặt hắn cắt không còn một giọt máu, lắp ba lắp bắp.

Ả Tuyết lúng túng cuống quýt vuốt lại vạt áo, gượng cười một cách trơ trẽn: – Cả… Cả nhà em về rồi à? Chị… chị sang nhờ chú Nam sửa hộ cái bóng đèn thôi mà…

– Sửa bóng đèn mà ngồi lên đùi nhau, ôm cổ nhau thắm thiết thế cơ à? – Tôi cất giọng bình thản đến đáng sợ. Giọng nói của một người phụ nữ đã chạm đến đáy của sự thất vọng.

– Em hiểu lầm rồi! Anh thề là không có gì đâu! – Nam chồm tới, định nắm lấy tay tôi giải thích.

Nhưng hắn chưa kịp tiến lại gần, tôi đã xé toạc bọc mắm tôm đậm đặc, hòa lẫn với nửa gói bột ớt đỏ quạch, rồi dồn hết sức lực của một người công nhân quanh năm vất vả hất thẳng vào mặt hai kẻ trơ trẽn đó.

“BÚP!”

Một mùi thối nồng nặc, cay xè xộc lên khắp căn phòng. Mắm tôm dính chặt vào mặt, vào mắt, vào tóc tai và quần áo của cả Nam lẫn Tuyết. Bột ớt gặp nước mắm tỏa ra một sức nóng xé da xé thịt.

– ỐI GIỜI ƠI! MẮT TÔI! CỨU TÔI VỚI! – Tuyết gào lên thảm thiết, hai tay ôm lấy mặt lăn lộn trên sàn nhà, gào khóc như bị bỏng.

Nam cũng gào thán không kém, hắn quờ quạng hai tay trong vô vọng, vừa sặc mùi mắm tôm vừa bị ớt xé cay xè mắt mũi: – Mày điên rồi à Trang?! Mày làm cái trò gì thế này?! Cứu… cứu anh với! Mắt anh mù mất!

Tôi đứng khoanh tay ở cửa, lạnh lùng nhìn hai kẻ trần ai đang quằn quại dưới sàn. Không một giọt nước mắt. Không một chút thương hại.

– Mới có chút mắm tôm với ớt mà đã gào lên như thế à? – Tôi gằn từng tiếng. – Bẩn thỉu như các người thì phải dùng cái này mới rửa sạch được thói trơ trẽn! Nam, anh ăn tiền của tôi, tiêu từng đồng lương mồ hôi nước mắt của tôi để nuôi béo cái thói dâm dật này sao? Còn chị Tuyết, chồng chị đi làm xa, chị sang đây “nhờ sửa bóng đèn” kiểu này à?

Tiếng gào khóc thảm thiết của hai kẻ đó làm náo động cả xóm trọ. Hàng xóm xung quanh bắt đầu tò mò chạy sang. Cánh cửa nhà tôi mở rộng, và tất cả mọi người – từ bà bán rau đầu ngõ đến mấy chị công nhân tan ca – đều chứng kiến cảnh tượng kinh đản: Nam và Tuyết toàn thân đen ngòm mắm tôm, khóc dở mếu dở lăn lộn trên sàn, mùi thối xộc ra tận ngoài ngõ.

– Ôi chao! Cái gì thế này? Tụi nó làm sao thế? – Mắm tôm kìa! Mùi bốc lên thối quá! – Nghe đâu cái Tuyết mò sang tơ tưởng chồng cái Trang, bị nó bắt sống đấy!

Những tiếng xầm xì, chỉ trỏ của hàng xóm giội vào tai hai kẻ đó như những gáo nước lạnh. Tuyết không chịu nổi sự nhục nhã, dù mắt vẫn cay xè không thấy đường nhưng vẫn cố bò lết ra khỏi nhà tôi, vừa đi vừa che mặt trong tiếng cười chê, khinh bỉ của cả khu xóm trọ.

Nam vội vàng bò vào nhà tắm, xả nước xối xả lên đầu lên mặt. Hắn bước ra với bộ dạng nhếch nhác, mắt đỏ ngầu, toàn thân vẫn còn phảng phất mùi thối không thể rửa sạch.

– Trang! Mày điên thật rồi! Mày làm thế thì còn mặt mũi nào cho cái nhà này nữa?! Anh là chồng mày đấy! – Nam gào lên, cố lấy lại chút uy quyền mỏng manh của một gã đàn ông.

Tôi bước lại gần chiếc bàn gỗ, nhặt chiếc túi xách của mình lên, nhìn thẳng vào mắt hắn: – Mặt mũi? Anh còn biết đến hai chữ “mặt mũi” sao? Lúc anh bế ả ta trong nhà này, anh có nhớ đến tôi đang đứng máy 12 tiếng trong khu công nghiệp không? Anh có nhớ con chúng ta đang đi học không? Anh không xứng đáng làm chồng, càng không xứng đáng làm cha!

Tôi rút từ trong túi ra chiếc điện thoại – nơi tôi đã nhanh tay bấm ghi âm lại toàn bộ đoạn đối thoại cay đắng lúc tôi mới bước vào cửa.

– Tôi cho anh một cơ hội cuối cùng. Thu dọn đồ đạc và cút khỏi căn nhà này ngay lập tức. Căn nhà này đứng tên tôi, tiền thuê và tiền mua sắm tài sản đều từ lương công nhân của tôi. Nếu anh không cút, tôi sẽ gửi toàn bộ clip, hình ảnh và đoạn ghi âm này về tận quê cho cha mẹ anh, cho cả công ty của anh để mọi người biết gã đàn ông “ngoan hiền” ở nhà nội trợ thực chất là loại người gì!

Nam tái dại mặt mày. Hắn biết tôi không nói đùa. Một người phụ nữ đã chịu đựng qua bao gian khổ trong khu công nghiệp như tôi, một khi đã quyết tâm thì không gì có thể lay chuyển được. Hắn hiểu rằng nếu vụ việc này làm ầm lên, hắn sẽ mất sạch tất cả: danh dự, gia đình và sự coi trọng của họ hàng.

Hắn quỳ xuống, ôm lấy chân tôi, giọng run rẩy van xin: – Trang ơi… Anh sai rồi! Anh bị ma xui quỷ khiến thôi em ơi! Anh hứa từ nay về sau không bao giờ tái phạm nữa! Em nghĩ đến con mà tha cho anh một lần này đi em!

Tôi lạnh lùng đá văng bàn tay bẩn thỉu của hắn ra khỏi chân mình.

– Đừng mang con ra làm lá chắn. Anh không nghĩ cho con khi rước gái về nhà, thì đừng mong tôi vì con mà tha thứ cho kẻ dối trá như anh. Sáng mai, chúng ta ra tòa.

Hai tuần sau, thủ tục ly hôn hoàn tất.

Tôi giành quyền nuôi con. Căn nhà trọ được dọn dẹp sạch sẽ, không còn vương vất một chút mùi mắm tôm hay ký ức bẩn thỉu nào của Nam. Hắn ngậm ngùi ôm vali trở về quê trong sự khinh bỉ của họ hàng hai bên khi sự thật về vụ “mắm tôm” bị rò rỉ. Tuyết thì nhục nhã đến mức phải lặng lẽ chuyển xóm trọ đi nơi khác ngay trong đêm, không bao giờ dám ngẩng mặt nhìn ai.

Những ngày sau đó, cuộc sống của tôi vẫn là những ca làm việc triền miên trong khu công nghiệp. Nhưng lạ thay, tôi không còn cảm thấy kiệt sức hay u ám như trước nữa. Mỗi chiều tan ca, bước ra khỏi cổng xóm trọ, thấy đứa con nhỏ đang ngồi đợi mẹ với nụ cười trong trẻo, tôi biết mình đã lựa chọn đúng.

Thà làm một người mẹ đơn thân vất vả nhưng ngẩng cao đầu, còn hơn tiếp tục hy sinh tuổi xuân cho một kẻ không biết trân trọng. Đồng tiền công nhân làm ra bằng mồ hôi và nước mắt thật đấy, nhưng nó sạch sẽ và xứng đáng được trao cho những người biết yêu thương thật lòng.

SỰ SỤP ĐỔ CỦA MỘT KẺ BÁM VÁY

Chiếc va li sờn mép va vào bậc cầu thang kêu lên những tiếng “lạch cạch” khô khốc. Nam bước ra khỏi dãy xóm trọ công nghiệp trong một chiều mưa tầm tã. Nước mưa xối xả làm nhòe đi tầm nhìn của hắn, nhưng không thể xua đi thứ mùi hôi thối như đã ám chặt vào tận tâm trí: mùi mắm tôm tàn nhẫn và mùi sự thật trần trụi.

Hắn ngoái đầu nhìn lại căn nhà cấp bốn sáng đèn. Qua ô cửa kính, hắn thấy Trang – người vợ mà hắn từng coi là “đứa công nhân thô ráp, chỉ biết cắm mặt vào máy may” – đang ân cần múc từng bát canh nóng cho đứa con nhỏ. Cảnh tượng ấy từng thuộc về hắn, là tổ ấm bảo vệ hắn khỏi những giông bão ngoài xã hội. Nhưng chính tay hắn đã đập nát nó chỉ vì vài phút vuốt ve, thèm khát những lời ngọt ngào trơ trẽn của ả hàng xóm.

Số phận của một gã đàn ông quen sống bám, khi bị hất văng ra khỏi “chiếc tổ” của người vợ tảo tần, bắt đầu trượt dài vào chuỗi ngày tăm tối.

1. Về quê trong sự ghẻ lạnh của dòng họ

Không còn chỗ dung thân trên thành phố, không tiền tiết kiệm, Nam đành bắt chuyến xe khách muộn nhất trở về quê nhà ở vùng ven Hải Dương. Hắn tự an ủi mình rằng ít nhất ở quê vẫn còn ngôi nhà của cha mẹ, vẫn còn những người thân thích để hắn nương tựa qua ngày.

Nhưng hắn đã quá coi thường sức mạnh của những lời đồn.

Chuyện gã con rể ở thành phố ăn bám lương công nhân của vợ, rước gái về nhà ân ân ái ái rồi bị vợ dội mắm tôm bắt sống đã lan truyền với tốc độ chóng mặt qua những hội nhóm công nhân đồng hương. Khi Nam bước chân vào cổng nhà cha mẹ ruột lúc 11 giờ đêm, chào đón hắn không phải là sự xót thương mà là một cú tát cháy má từ ông bố già.

– Mày còn mặt mũi mò về đây à?! – Ông cụ run rẩy chỉ thẳng tay vào mặt Nam, giọng uất nghẹn. – Cả cái làng này, cái xã này người ta đang chỉ trỏ vào mặt tao kìa! Tao nuôi mày ăn học, để rồi mày làm cái trò đồi đọa, nhục nhã ấy sao?

Mẹ Nam gục đầu bên mép giường khóc nấc lên: – Con ơi là con… Con Trang nó vất vả làm ca đêm, gửi tiền về cho bố mẹ uống thuốc, sao con lại đối xử với nó như thế? Bố mẹ mặt mũi nào đi ra chợ nữa đây?

Nam cúi đầu, cố chống chế bằng vài câu vu vơ: – Con bị người ta gài… Con Trang nó làm quá lên thôi…

– Mày câm miệng! – Ông bố gào lên, hất văng chiếc va li của Nam ra ngoài khoảng sân tối om. – Căn nhà này không có chỗ cho loại con bất hiếu, bạc tình bạc nghĩa! Mày tự đi mà làm mà ăn, đừng có mang cái thói hư hỏng về làm bẩn cái nhà này!

Cánh cổng gỗ đóng sập lại trước mặt Nam. Đêm đó, gã đàn ông từng ngẩng cao đầu tự hào vì “được vợ nuôi, ở nhà thong dong” phải nằm co quắp ở mái hiên của một ngôi chùa đầu làng, muỗi đốt sưng chân, cái lạnh của sương đêm thấm qua từng lớp áo.

2. Sự va đập cay đắng của thực tế lao động

Mấy ngày sau, dưới sự sức ép của gánh nặng miếng ăn, Nam bắt buộc phải đi tìm việc.

Gần năm năm trời ở nhà làm việc nhà nhẹ nhàng: sáng đưa con đi học, trưa nấu bát cơm, chiều lướt điện thoại, Nam đã hoàn toàn mất đi những kỹ năng nghề nghiệp mỏng manh trước đây. Hắn nộp đơn xin làm nhân viên văn phòng cho vài công ty ở thị trấn, nhưng nơi đâu nhìn vào CV “trống năm năm” của hắn cũng đều lắc đầu ngao ngán.

Không tiền, không nghề nghiệp, không ai chống lưng, Nam đành phải hạ mình nộp đơn xin làm công nhân ca đêm tại một xưởng sản xuất linh kiện nhựa ở khu công nghiệp gần nhà – chính cái công việc mà trước đây hắn luôn bĩu môi chê bai là “thấp kém, chỉ dành cho kẻ không có học thức”.

Ngay trong buổi làm việc đầu tiên, Nam đã nếm trải sự tàn nhẫn của đồng tiền mà Trang đã chắt chiu suốt nhiều năm qua.

Đứng trước dây chuyền sản xuất chạy liên tục, tiếng ồn động cơ gầm rú nhức óc, mùi nhựa cháy khét lẹt xộc thẳng vào mũi. Hắn phải đứng liên tục 12 tiếng đồng hồ, hai tay thao tác thoăn thoắt không dừng một giây. Chỉ cần chậm tay năm giây, hàng trăm sản phẩm lỗi sẽ dồn lại, và tiếng chửi rủa xối xả của tổ trưởng sẽ giội thẳng vào mặt.

Đến tiếng thứ sáu của ca đêm, hai lưng Nam đau như muốn gãy đôi. Hai bàn chân hắn sưng phồng lên, đau rát trong đôi giày bảo hộ cứng đờ. Đôi bàn tay trước đây chỉ quen cầm chổi quét nhà và lướt điện thoại giờ đây mỏi rã rời, các khớp tay run lên bần bật.

Nằm gục xuống bàn ăn của nhà ăn công nghiệp lúc 2 giờ sáng, nhìn khay cơm nhạt nhẽo với vài miếng thịt mỡ và rau luộc, Nam bỗng bật khóc.

Hắn nhớ lại những đêm Trang đi làm ca về. Hắn nhớ có những hôm Trang dắt xe vào nhà, đôi mắt quầng thâm vì thiếu ngủ, hai chân bước đi không vững nhưng vẫn nhẹ nhàng mỉm cười hỏi hắn: “Anh và con ăn cơm chưa?”. Ngày đó, hắn thản nhiên coi sự hy sinh của vợ là điều hiển nhiên, thậm chí còn trách Trang “ăn mặc lôi nhếch, không biết chau chuốt như người ta”.

Giờ đây, khi tự mình bước chân vào vòng xoay nghiệt đúi của khu công nghiệp, tự mình đứng máy mười hai tiếng để đổi lấy vài đồng lương còm cõi, hắn mới hiểu Trang đã phải trải qua những gì. Nhưng sự tỉnh ngộ này đã quá muộn màng.

3. Vòng xoáy nợ nần và sự sụp đổ toàn diện

Đồng lương công nhân thử việc chẳng thấm vào đâu so với nhu cầu chi tiêu của Nam. Thói quen tiêu xài thong dong bằng tiền của vợ trước đây khiến hắn không thể thích nghi với cuộc sống thắt lưng buộc bụng.

Để có tiền mua sắm quần áo đẹp, đi uống bia với vài gã bạn xấu nhằm tìm lại cảm giác “đàn ông sĩ diện”, Nam bắt đầu dấn thân vào các ứng dụng vay tiền online (vay app).

Ban đầu chỉ là vay vài triệu để tiêu tạm. Nhưng với lãi suất cắt cổ kiểu “tín dụng đen”, số nợ 5 triệu ban đầu nhanh chóng đẻ ra thành 20 triệu, rồi 50 triệu chỉ trong vòng ba tháng. Các đối tượng đòi nợ bắt đầu quấy nhiễu. Bằng bạ điện thoại của Nam bị truy cập, hình ảnh của hắn bị ghép vào các tấm ảnh đồi dụy rồi gửi cho tất cả người thân, bạn bè, và cả lãnh đạo xưởng nhựa nơi hắn đang làm việc.

Chỉ sau bốn tháng làm việc, Nam bị công ty sa thải vì làm ảnh hưởng đến trật tự chung.

Chủ nợ kéo đến tận căn nhà cấp bốn của cha mẹ Nam ở quê để đập phá, tạt sơn đen. Ông bố già của Nam vì quá uất hận và ngượng ngùng với làng xóm đã bị đột quỵ, phải nhập viện cấp cứu trong tình trạng nguy kịch.

Bàn tay trắng tay lại hoàn trắng tay. Trong bệnh viện huyện, nhìn người cha nằm mê man trên giường bệnh với máy trợ thở, nhìn người mẹ già tóc bạc trắng đang gom góp từng đồng lẻ để đóng tiền viện phí, Nam gục xuống hành lang bệnh viện, hai tay vò nát mái tóc xơ xác.

Hắn mò tìm chiếc điện thoại cũ kỹ, run rẩy bấm số của Trang. Hắn muốn van xin, muốn khóc lóc, muốn vay một khoản tiền để cứu cha.

Những tiếng “tút… tút…” kéo dài vô tận.

Số điện thoại của hắn đã bị Trang chặn vĩnh viễn từ lâu.

Trang không hề độc ác, nhưng chị đủ tỉnh táo để hiểu rằng: sự bao dung đặt sai chỗ chỉ nuôi dưỡng thêm những kẻ vô ơn. Chị đã dành trọn năm năm xuân thì để nâng đỡ hắn, nhưng hắn lại đáp trả bằng sự phản bội. Giờ đây, con đường hắn đi, dù là vực sâu hay bụi gai, đều là do chính hắn tự chọn.

4. Kẻ lang bạt không chốn dung thân

Năm năm sau sự việc ngày hôm đó.

Tại một khu chợ đầu mối nông sản ở biên giới phía Bắc, người ta thường thấy một gã đàn ông trạc ba mươi lăm tuổi, thân hình gầy cộc, gương mặt sương tẩu, làn da đen sạm vì nắng gió. Gã chuyên làm nghề bốc vác thuê, gánh những bao hàng nặng hàng trăm ký từ trên xe tải xuống kho.

Đó chính là Nam.

Sau biến cố của gia đình, cha hắn qua đời, ngôi nhà ở quê phải bán đi một phần để trả nợ cho các app vay tiền. Nam không còn mặt mũi nào sống ở quê nhà, đành bỏ đi biệt tích, làm đủ mọi nghề chân tay nặng nhọc nhất ở các vùng biên giới để kiếm sống qua ngày và gửi vài đồng ít ỏi về phụng dưỡng mẹ già.

Một buổi chiều mùa đông lạnh giá, Nam ngồi ở góc bãi xe, tay cầm ổ bánh mì nguội ngắt, hai bàn tay chằng chịt những vết sẹo và chai sạn do bốc vác. Hắn vô tình nhìn lên chiếc tivi cũ đang phát chương trình thời sự ở một quán nước gần đó.

Trên màn hình, người ta đang đưa tin về một tấm gương “Phụ nữ vượt khó vươn lên làm chủ”.

Gương mặt xuất hiện trên màn hình rạng rỡ, tự tin và tràn đầy sức sống. Đó là Trang.

Sau khi ly hôn, Trang không chỉ tiếp tục làm việc chăm chỉ mà còn cùng một số đồng nghiệp đứng ra mở một xưởng may gia công nhỏ tại khu công nghiệp. Bằng sự uy tín, kiên cường và tình yêu thương dành cho con, xưởng may của chị ngày càng phát triển, tạo việc làm cho hàng chục lao động nữ có hoàn cảnh khó khăn. Bên cạnh chị là đứa con gái nhỏ nay đã lớn phổng phao, ngoan ngoãn và học giỏi.

Nhìn người vợ cũ sang trọng, đĩnh đạc và hạnh phúc trên màn hình, Nam chết lặng.

Bát mì trên tay hắn rơi xuống đất. Giọt nước mắt đục ngầu, mặn chát lăn dài trên gò má nhăn nheo của gã đàn ông trắng tay.

Hắn nhận ra một quy luật tàn nhẫn của cuộc đời: Trang chưa bao giờ là người phụ nữ “thô ráp, quê mùa”. Chị là một viên ngọc quý, chỉ vì yêu hắn mà chấp nhận vất vả, vùi mình trong xưởng may để vun vén cho gia đình. Nhưng khi hắn gạt bỏ viên ngọc ấy, chị vẫn tỏa sáng theo cách của riêng mình.

Còn hắn, kẻ tưởng rằng mình “sướng quá” khi được sống bám trên lưng người khác, cuối cùng đã phải trả giá bằng cả danh dự, tương lai, gia đình và nửa đời còn lại trong sự cô độc, tủi hờn.

Gió lạnh miền biên giới rít qua khe áo mỏng. Nam co ro ôm lấy hai vai, bước đi liêu xiêu giữa dòng người xa lạ. Không còn mái nhà ấm áp, không còn bữa cơm nóng chờ đợi, không còn người vợ hiền thục tảo tần. Tất cả những gì còn lại với hắn chỉ là bóng tối dài đằng đẵng của sự hối hận muộn màng.